You are here:

Ainm

Q: Did you know?

According to UNICEF , 150 million children under the age of 5 are not registered. This is about 2 in every 10 children worldwide who are at risk of trafficking, exploitation and being denied other basic rights. More than half of all unregistered children worldwide (90 million) live in Sub-Saharan Africa . Around 42 million live in Central and Southern Asia .

13 – 17

bliain

d’aois

Cad a chiallaíonn sé seo?

Conas a chosnaítear an ceart sin in Éirinn?

An bhfuil an ceart sin ag gach leanbh in Éirinn?

An raibh a fhios agat?

Fíric spéisiúil!

Cad a chiallaíonn sé seo?

De réir Airteagal 7 de CNACL tá an ceart ag gach leanbh ainm agus céannacht a bheith acu.

Mar gheall air sin, ní mór leanaí a chlárú chomh luath agus is féidir tar éis a mbreithe. De ghnáth, tugtar teastas breithe do na tuismitheoirí mar chruthúnas go bhfuil a leanbh cláraithe.

Is é clárú na breithe an chéad chéim chun leas a bhaint as do chearta eile go léir. Trí chlárú na breithe, faigheann tú aitheantas dlíthiúil, agus is féidir leat, dá bharr sin, teacht ar sheirbhísí riachtanacha i do thír – amhail vacsaíní a fháil, teacht ar chúram sláinte, iarratas a dhéanamh ar phas, agus clárú ar scoil.

Conas a chosnaítear an ceart sin in Éirinn?

Faoi dhlí ar a dtugtar an tAcht um Chlárú Sibhialta, 2004, ní mór do thuismitheoirí a leanbh a chlárú laistigh de 3 mhí ó bhreith an linbh.

Tá go leor bealaí ann inar féidir le tuismitheoirí a leanbh a chlárú. Is féidir leo é seo a dhéanamh sa phost, trí ríomhphost, go pearsanta, nó ar líne. Níl aon táille le híoc in Éirinn as breith a chlárú. Mar sin féin, caithfidh tuismitheoirí €20 a íoc as teastas breithe a linbh.

Má uchtaíodh thú agus má tá tú os cionn 16 bliana d’aois, tá sé de cheart agat teacht ar eolas faoi do bhreith, lena n-áirítear do theastas breithe, eolas faoi do luathshaol agus do fhaisnéis leighis.

Faoi réir An tAcht um Inscne a Aithint, 2015, is féidir le daoine óga 16 nó 17 mbliana d’aois a n-inscne atá aitheanta ó thaobh dlí de a athrú. Chun é seo a dhéanamh, ní mór do thuismitheoir nó do chaomhnóir iarratas a dhéanamh ar theastas aitheantais inscne ó na cúirteanna thar a gceann.

An bhfuil an ceart sin ag gach leanbh in Éirinn?

Cé go nglacann go leor leanaí in Éirinn mar thalamh slán leis an gceart seo, d’fhéadfadh sé go mbeadh easpa cruthúnais aitheantais ag leanaí a tháinig chun cónaí anseo ó thíortha eile, ar chúiseanna éagsúla. Mar gheall air seo, d’fhéadfadh sé a bheith níos deacra dóibh teacht ar an tacaíocht a theastaíonn uathu anseo, go háirithe do dhéagóirí níos sine, ar gá dóibh a chruthú go bhfuil siad faoi bhun 18 mbliana d’aois agus go bhfuil siad i dteideal a gceart mar leanaí.

Did you know?

According to UNICEF, 150 million children under the age of 5 are not registered. This is about 2 in every 10 children worldwide who are at risk of trafficking, exploitation and being denied other basic rights.

More than half of all unregistered children worldwide (90 million) live in Sub-Saharan Africa.

Around 42 million live in Central and Southern Asia.

Interesting fact!

Many countries around the world have laws which ban parents from giving their children names that are offensive, embarrassing or unpronounceable.

Countries like Iceland and Denmark even have lists of approved names that parents must choose from!

In New Zealand official titles cannot be used as names. Examples of names that have been rejected include Prince, King, Princess, Judge and Pope!

Faigh amach cad is féidir leat a dhéanamh mura bhfuil do chearta á gcomhlíonadh.