Skip to main content

Tá tú anseo:

“Tá a fhios agam gur teach atá ann, ach ní baile é” Moil Teaghlach trí súile na leanaí atá ina gcónaí iontu.

D’fhoilsigh Oifig an Ombudsman do Leanaí (OOL) inniu (Déardaoin 18) tuairisc ag tabhairt achoimre ar dearcthaí agus taithí leanaí atá cónaí orthu i Moil Teaghlach.

Tugtar léargas ar dearcthaí 80 leanaí atá conaí orthu i Moil Teaghlach i mBaile Átha Cliath, i gCorcaigh agus i Luimneach sa tuairisc Níl aon tinteán mar do thinteán féin .  Chuaigh an OOL i gcomhairle le leanaí idir 5 agus 17 mbliana d’aois, agus lorgaíodh tuairimí tuismitheoirí na leanaí faoi bhun cúig bliana d’aois.  Cuireadh ceist ar na leanaí faoi na rudaí a taitníonn leo, na rudaí atá dúshlánach agus na rudaí a d’athródh siad maidir le Moil Teaghlach.

Thug an Ombudsman do Leanaí, Dr Niall Muldoon achoimre ar roinnt torthaí na comhairliúcháin, chomh maith leis na tosaíochtaí atá aige chun athruithe a dhéanamh:

“Thug an Rialtas isteach na Moil Teaghlach, foirgneamh saintógtha nó foirgneamh atá curtha in oiriúint chun áit chónaithe a chur ar fáil do leanaí agus teaghlaigh atá gan dídean mar fhreagairt don ghéarcheim tithíochta.  Go dtí seo, ní raibh léargas soiléir againn ar taithí na leanaí a bhfuil cónaí orthu iontu.”

“Dúirt leanaí linn as a stuaim féin, a dtaithí féin maidir le seomra a roinnt lena dtuismitheoirí agus lena siblíní, dul chun na scoile ó Mhol Teaghlach, agus staideár agus obair bhaile a dhéanamh.  D’inis siad gur b’éigean dóibh dul a luí agus na soilse a mhúchadh nuair atá dearthair beag nó deirfiúr bheag ag dul a chodhladh.   Bhí torann, easpa spáis agus príobháideachais, mar aon le gan a bheith ábalta cuairteoirí a bheith agat, agus náire a bheith ort, i measc na fadbhanna a léirigh na leanaí dúinn.”

“Uaireanta caithfidh mé léamh sa leithreas más mian le mo dheirfiúr dul a chodhladh.  Is breá liom bheith ag léamh, is é Harry Potter an leabhar is fearr liom.” (Lena, 9 mbliana d’aois)

“……coinníonn an torann i mo dhúiseacht mé, bíonn tuirseach orm nuair a théim ar scoil.   Mothaím go mothaíonn mo shúile go bhfuil siad ag dul a chodhladh.” (Chloe, 7 mbliana d’aois)

“Ní insím do dhuine ar bith go bhfuil cónaí orm anseo, is mol teaghlaigh é….. tá náire orm, is fuath liom é, níl sé deas.”(Thomas, 16 bliana d’aois)

“Tá a fhios agam gur teach atá ann ach ní baile é.  Ní bhím ag tnúth le teacht ar ais anseo nó rud ar bith mar sin.”(Anna, 16 bliana d’aois)

Lean Niall ar aghaidh:

“D’aithin na leanaí hiarrachtaí a rinneadh chun áiseanna a chur ar fáil dóibh agus mhol siad na foirne atá ag obair sna Moil Teaghlach.  Ach thar aon ní eile b’fhearr leo a mbaile féin a bheith acu.”

“Bunaithe ar freagraí na leanaí sa tuairisc Níl aon tinteán mar do thinteán féin, ba mhaith liom tús áite a thabhairt do na rudaí seo a leanas.”

“Creidim go bhfuil sé in am an comhrá a chur chun cinn faoi ceart dearfa tithíochta a cuimsíodh sa Bhunreacht.”

“Tar éis dhá bhliain agus infheistíocht shuntasach, tá gá le measúnú foirmiúil neamhspléach ar Mhoil Theaghlach.  Cad é an plean fadtéarmach do Mhoil Teaglach, agus cad é an lorg a fágfar ina ndiaidh?”

“Chomh fada agus atá teaghlaigh i Moil Teaghlach, tá gá le teorainn ama reachtúil, chomh maith le caighdeáin rialála neamhspleách.”

“Caithfear bailiúchán sonraí a bheith feabhsaithe agus a bheith oscailte chun na cinntí is fearr a dhéanamh le haghaidh daoine gan didéan, go hairithe le haghaidh na leanaí gan dideán.”

“Ní féidir linn ligint dár leanaí náire a mhothú, ciontacht nó fearg a bheith orthu toisc go bhfuil siad gan dideán, gan aon locht a bheith orthu féin.”

CRÍOCH

Nóta d’eagarthóirí

D’athraíodh ainmneacha na leanaí chun a gcuid anaithnideacht a chosaint.

  • Is comhlacht reachtúil neamhspleách é Oifig an Ombudsman do Leanaí a chuireann chun cinn cearta agus leasa daoine óga faoi 18 mbliana d’aois a bhfuil cónaí orthu in Éirinn.
  • D’féadfadh Ombudsman do Leanaí mar chuid dá chroífheidhmeanna reachtúla imscrúdú neamhchlaonta agus neamhspleách a chur i gcrích faoi ghearáin a dhéanann leanaí nó a déantar thar ceann leanaí maidir le comhlachtaí poiblí nó eagraíochtaí eile a sholathraíonn seirbhísí thar ceann an Stáit.